شاپرک چیست و چه می‌کند؟

شاپرک یک نهاد حاکمیتی است که رابط میان بانک مرکزی، شبکه بانکی و شرکت‌های PSP بوده

بانکینا به‌عنوان رسانه تخصصی بانکداری الکترونیکی در ایران قصد دارد در سلسله گزارش‌هایی به معرفی شرکت‌های فعال در حوزه بانکداری الکترونیکی اعم از شرکت‌های دولتی (حاکمیتی) و خصوصی بپردازد. در اولین گزارش به معرفی شرکت شاپرک خواهیم پرداخت. شرکتی که اکثر مردم، اسم آن را بسیار شنیده‌اند اما ممکن است اطلاعات چندانی پیرامون آن نداشته باشند.

به گزارش بانکینا، کلمه شاپرک درواقع مخفف «شبکه الکترونیکی پرداخت کارتی» است. شاپرک یک نهاد حاکمیتی است که رابط میان بانک مرکزی، شبکه بانکی و شرکت‌های PSP بوده و استاندارد‌سازی پرداخت‌های کارتی، کنترل و نظارت متمرکز در شبکه پرداخت‌، بازتوزیع سرمایه‌گذاری‌های انجام شده و هدایت منابع بانکها به سمت امور بهینه، گسترش بازار کارتی و نظارت بر عملکرد پایانه‌ها را میسر می‌سازد.

می‌توان گفت ، شاپرک همانند شتاب است ولی این دفعه برای شرکت‌های PSP فعالیت می‌کند. به طور کلی شبکه شاپرک قرار است تراکنش‌های پذیرفته شده روی پایانه‌های متعلق به شرکت‌های پی‌اس‌پی را انجام داده و در نهایت با شرکت تولید کننده تراکنش PSP تسویه حساب را انجام خواهد داد. در ادامه به معرفی بیشتر شاپرک خواهیم پرداخت.

تاریخچه شاپرک:

پس از تصویب تاسیس شرکت شاپرک توسط شورای پول و اعتبار در اسفند ماه 1389، این شرکت در قالب شخصیت حقوقی مستقل، توسط شرکت ملی انفورماتیک تشکیل و مقرر شد عمده سهام آن بر اساس شاخص‌های عملکردی معین به بانک های مجاز واگذار شود.
شاپرک با الگوبرداری از عملکرد شبکه های پرداخت در سطح بین‌المللی طراحی و با همکاری شرکتهای ارائه دهنده خدمات پرداخت در اردیبهشت ماه 1391 وارد فاز اجرایی شد.
در فاز اول این پروژه، هر گونه اتصال مستقیم سوئیچ شرکتهای ارائه دهنده خدمات پرداخت به سوئیچ بانکها ممنوع گردید، و از دی ماه 1391، پذیرش و پردازش تراکنش‌های پایانه‌های فروش صرفاً از طریق شاپرک امکان‌پذیر شد.

اهداف شاپرک:

هدف1: ایجاد، توسعه و تقویت زیرساخت نظام پرداخت الکترونیک و اجرای عملیات اصلی آن
هدف2: تدوین استانداردها، مقررات، قوانین و الزامات نظام پرداخت الکترونیکی و نظارت بر رعایت آن
هدف3: تحلیل، برنامه ریزی و سامان دهی صنعت پرداخت الکترونیکی بر اساس سیاست های بانک مرکزی
هدف4: استقرار نظام جامع مدیریت امنیت اطلاعات و مخاطرات در شبکه پرداخت الکترونیکی کشور

بیانیه چشم انداز شاپرک:

با اتكاء به برنامه‌ريزي دقيق و مدبرانه، شرکت شبکه الکترونیکی پرداخت کارت (شاپرک) در افق آینده، نهاديست ارزشي، چابك، پويا، مرجع، موثر و مسئوليت‌پذير، مجهز، كارآمد،‌ مسلط بر حوزه دانش، فناوري، كاربري‌ها و مديريت روزآمد پرداخت الکترونیک با هويتي اسلامي و ایراني كه متولي مديريت، يکپارچگي و ارتقاء پرداخت الکترونیکی بر اساس سیاست های بانک مرکزی ج.ا.ا در كشور است. شاپرک در راستاي افق اين چشم‌انداز، واجد ويژگي‌هاي زير خواهد بود:

عالي‌ترين متولي و بازوي اجرايي بانک مرکزی با مديريتی يكپارچه، جامع و نوآورانه در حوزه خدمات پرداخت الکترونیک و گسترش سطح دانش و فرهنگ كاربري پرداخت الکترونیکی به شكلي كه بر پايه، داده کاوی، آينده‌پژوهي و آينده‌نگاري منجر به توسعه صنعت پرداخت الکترونیک كشور شود.
ايجاد ساختاري مديريتي و حمايتي، امن و مقتدر در حوزه پرداخت الکترونیکی و تسهيل‌كننده تبادلات پولی و اعتباری ضمن حفظ حريم خصوصي افراد و حقوق شهروندي و در راستاي ارتقاء سلامت و امنيت حوزه پرداخت الکترونیک كشور و كمك به افزايش سهم پرداخت الکترونیک در تبادلات مالی کشور در نقش سازماني توانمندساز
توانمند در محقق ساختن فرامين، تدابير و مقررات ملي و حاكميتي در موضوع پرداخت الکترونیکی و قادر به بهره‌برداري هوشمندانه و هدفمند از همه فرصت‌ها و ظرفيت‌هاي داخلي و خارجي در حوزه پرداخت الکترونیکی

مهمترین دستاورد شاپرک:

بزرگترین دستاورد راه اندازی شاپرک این است که فعالیت‌های شرکت‌های ارائه خدمات بانکداری الکترونیک بر مبنای استاندارد یکسانی انجام می‌گیرد و تحقق این مهم، بانک مرکزی را قادر می‌سازد‌ تا نظارت دقیق و همه جانبه‌ای بر انجام عملیات بانکی که از طریق پایانه‌های فروش صورت می گیرد،داشته باشد.